Предложените измени и дополнувања на Буџетот за 2025 година произлегуваат од реалните потреби на граѓаните, институциите и стопанството, и се во согласност со макроекономските движења и реализацијата во првата половина на годината. Овие измени не го менуваат суштински нашиот пристап, туку го подобруваат, оптимизираат и прилагодуваат Буџетот кон приоритетите – сервисирање на клучните обврски, подобра распределба на расходите и поефикасно користење на расположливите извори на финансирање, истакна денеска министерката за финансии Гордана Димитриеска Кочоска образложувајќи го дополнетиот предлог на измените и дополнувањата на Буџетот за 2025 година.
– Вкупните приходи се проектирани на 362,4 милијарди денари, што е зголемување од 1% во однос на иницијалниот план. Овој незначителен пораст е резултат на непроменета проекција на даночни приходи, зголемени неданочни приходи, како и проширувања на буџетите на сметките за самофинансирачки активности. Даночните приходи остануваат стабилни и според планот, благодарение на добрата реализација во првата половина од годината, подобрената методологија за проектирање и засилената координација меѓу Министерството за финансии, Управата за јавни приходи и Царинската управа. Дополнително, заложбите за намалување на сивата економија, дигитализација на процедурите и засилените контроли ќе придонесат за уште подобра наплата до крајот на годината, рече Димитриеска Кочоска.
Министерката кажа дека социјалните придонеси како изворни приходи на фондовите за пензиско и здравствено осигурување и на Агенцијата за вработување се планирани во износ од 117,1 милијарди денари, односно истите се непроменети во однос на придонесите планирани со Буџетот за 2025 година. Вкупните расходи се планирани на ниво од 403,7 милијарди денари, што е зголемување за околу 1%, или приближно 3,5 милијарди денари повеќе во однос на иницијалните проекции. Буџетскиот дефицит останува непроменет – 41,3 милијарди денари или 4% од БДП.
– Ова отстапување од фискалното правило е резултат на потребата од финансирање на обврски предвидени со закон и договори, како и на инфраструктурни инвестиции со висок приоритет, рече Димитриеска Кочоска.
Зголемувањето на расходите, како што кажа таа, се базира на реалокација на средства помеѓу буџетски корисници на неопходните расходни позиции, користење на сопствените приходи со цел непречено тековно работење, односно преку проширување на сметките на сопствените приходи се обезбедиле дополнителни средства за проекти од областа на животната средина, поддршка во енергетиката, културата и образованието, здравството за набавка на инсулин и медицинска опрема.
– Дообезбедување на средства за непречена исплата на плати, пред се наменети за финансирање на зголемените плати за 10% за вработените во Министерството за внатрешни работи за околу 1 милијарда денари. Зголемен трансфер до Фондот за ПИОМ од Централен Буџет од 2,5 милијарди денари со цел непречено финансирање и исполнување на обврските на Фондот за исплата на зголемените пензии и транзициски трошоци, како и дообезбедување на средства за капитални расходи кај институции за проекти со поинтензивна реализација, пред се во Министерството за одбрана за околу 1 милијарда денари, рече Димитриеска Кочоска.
Министерката за финансии образложи дека капиталните расходи се проектирани на 47,4 милијарди денари, што претставува 11,7% од вкупните буџетски расходи и 4,6% од БДП – што значи дека развојната компонента на Буџетот останува еден од неговите столбови.
– Средствата се наменети за патна, железничка и локална инфраструктура, реконструкција и модернизација на здравствени установи, капитални вложувања во образованието и социјалната заштита, исполнување на договори во одбраната и безбедноста, како и рурален развој. Дополнително, ја продолжуваме финансиската поддршка кон општините, преку инвестиции во капитални проекти и инфраструктура и поддршка на финансиска стабилност. Со последната Одлука за пренамена, дополнително се буџетирани 584 милиони денари, а за локални инфраструктурни проекти во 2025 година се планирани вкупно 6,5 милијарди денари, рече Димитриеска Кочоска.
Овие инвестиции, посочи пред пратениците, се водени од принципите на рамномерен регионален развој, стимулирање на добро буџетирање и наплата на локални приходи, и подобрување на методологијата за пресметка на трошоци за тековно одржување. Проектираниот дефицит за 2025 година е во износ од 41,3 милијарди денари и одлив во износ од 84,2 милијарди денари, од кои за отплата на надворешен долг 49,2 милијарди денари, за домашен долг 17,0 милијарди денари, одлив по гаранции во износ од 2,7 милјарда денари и одлив по даден заем кон Развојна банка на Северна Македонија во износ од 15,4 милијарди денари, а ќе се финансираат преку домашно и странско задолжување.
Според Димитриеска Кочоска, државниот долг на крајот на 2025 година ќе изнесува 53,3% од БДП, а јавниот долг се очекува да биде на нивото од 62,1%.
