Настинката и грипот често започнуваат со слични симптоми, но се разликуваат по начинот на кој се развиваат и по тежината на болеста. Додека настинката најчесто почнува постепено со кивање, затнат нос и гребење во грлото, грипот обично настапува нагло, проследен со висока температура, болки во мускулите и изразена исцрпеност.
Кај настинката симптомите се развиваат во текот на два до три дена. Најчесто се јавуваат течење на носот, кивање, болка во грлото и кашлица, а кај повеќето луѓе состојбата се подобрува во рок од една до две недели. Кај малите деца, симптомите можат да траат и подолго.
Грипот, пак, може значително да ја влоши здравствената состојба за само неколку часа. Најчесто е проследен со покачена температура, треска, главоболка, болки во телото и силен замор што ги отежнува секојдневните активности. Кај децата понекогаш се јавуваат и повраќање или дијареја, а во одредени случаи грипот може да се појави и без покачена температура.
Слични симптоми можат да предизвикаат и ковид-19, респираторниот синцицијален вирус (РСВ) и други вирусни инфекции. Поради тоа, само врз основа на симптомите не може сигурно да се утврди причината за болеста, па лекарот ќе процени дали е потребно тестирање и каков третман е најсоодветен.
Особено внимание треба да се обрне на предупредувачките симптоми. Итна медицинска помош е потребна ако се јават силно отежнато дишење, постојана болка или притисок во градите, помодрени усни, збунетост или неможност лицето да се разбуди. Во такви случаи неопходно е веднаш да се повика Итната медицинска помош.
Кај децата, забрзаното или отежнатото дишење, вовлекувањето на просторот меѓу ребрата при вдишување, необичната поспaност, слабата реакција, сувата уста, отсуството на солзи при плачење и значително намаленото мокрење можат да укажуваат на сериозна состојба или дехидратација и бараат брза лекарска процена.
Кај бебиња помлади од три месеци, температура од 38 степени Целзиусови или повисока секогаш бара итен лекарски преглед, без оглед на тоа дали се присутни и други симптоми.
Лекарска помош треба да се побара и доколку температурата трае повеќе од три дена, симптомите се влошуваат или нема подобрување по десет дена. Внимание бара и ситуацијата кога симптомите привремено ќе се намалат, а потоа повторно ќе се појават со поголем интензитет.
Постарите лица над 65 години, бремените жени, малите деца, лицата со хронични заболувања и оние со ослабен имунитет треба порано да се јават кај лекар при симптоми на грип. Кај дел од нив може да биде препорачана антивирусна терапија, која е најефикасна ако се започне во првите денови од болеста.
При полесни симптоми најважни се одморот, доволниот внес на течности и соодветната терапија за намалување на температурата и болките, по препорака од лекар или фармацевт. Треба да се внимава и при употребата на комбинирани лекови за настинка, бидејќи многу од нив содржат парацетамол, па нивното комбинирање со други препарати со истата состојка може да доведе до предозирање.
Антибиотиците не делуваат против вирусите што предизвикуваат настинка и грип и треба да се користат само кога лекар ќе утврди бактериска инфекција.
Здравствените експерти потсетуваат дека годишната вакцинација против грип значително го намалува ризикот од тешка форма на болеста и компликации, особено кај лицата од ризичните групи. Дополнително, редовното миење на рацете, проветрувањето на просториите и избегнувањето близок контакт со други лица додека сте болни остануваат едни од најефикасните мерки за спречување на ширењето на вирусите.
