Околу 14.500 првачиња досега се запишани за учебната 2026/2027 година, а конечната бројка ќе биде позната по завршувањето на уписите во септември, соопшти пред некој ден министерката за образование и наука Весна Јаневска. Во споредба со учебната 2016/2017 година, кога имало 23.266 првачиња, сегашната бројка е помала за речиси 9.000 деца. Падот на наталитетот е една од причините, но најголемата е иселувањето.
Последиците веќе се чувствуваат и во училишната мрежа, бидејќи годинава бројот на паралелки е намален за околу 200 во основното и за уште 100 во средното образование. Истовремено, 26 рурални училишта во кои нема ниту едно запишано прваче треба да престанат со работа, а во дел од нив моментално учат само од пет до осум деца.
Демографскиот пад, сепак, не е рамномерно распореден, бидејќи додека руралните средини остануваат без ученици, во делови од Скопје има недостиг од училници и потреба од проширување на училиштата. Ваквата состојба укажува и на силна внатрешна миграција кон главниот град и поголемите урбани центри, поради што во едни делови од земјата се затвораат училишта, а во други се бараат нови капацитети.
Конечниот број на првачиња во септември ќе покаже колкави се вистинските размери на падот, но сегашните податоци веќе укажуваат дека празните училишни клупи се последица не само на намалениот наталитет, туку и на иселувањето и демографското празнење на земјата.
